Posts Tagged ‘Ευρώπη’

Μελέτη σοκ: Η Ελλάδα γερνάει και μικραίνει

14 Αυγούστου 2017

Το 2050 θα έχει 2 εκατ. λιγότερο πληθυσμό – Η χειρότερη σε όλη την Ευρώπη αναλογία εργαζομένων προς συνταξιούχους κάτι που έχει άμεσες επιπτώσεις στο συνταξιοδοτικό – Μειώνονται σταθερά οι γεννήσεις – Έχουμε τον χαμηλότερο δείκτη γονιμότητος

Συνεχώς φθίνουσα πορεία θα ακολουθήσει ο πληθυσμός της Ελλάδας έως τα μέσα του αιώνα μας, εξαιτίας των αρνητικών δημογραφικών εξελίξεων στη χώρα μας. Αυτό προβλέπει μια νέα μελέτη του Ινστιτούτου του Βερολίνου για τον Πληθυσμό και την Ανάπτυξη, η οποία αναλύει γενικότερα το δημογραφικό μέλλον της Ευρώπης και αναδεικνύει ανάμικτες τάσεις, τόσο θετικές όσο και αρνητικές (για τη χώρα μας κυρίως αρνητικές).

Η μελέτη επισημαίνει ότι μεταξύ 2011-2016 η Ελλάδα έχασε σχεδόν το 3% του πληθυσμού της, μεταξύ άλλων λόγω της γέννησης λιγότερων παιδιών εξαιτίας της οικονομικής κρίσης. Προβλέπει ότι από περίπου 10,8 εκατομμύρια το 2016, ο πληθυσμός της χώρας μας θα μειωθεί στα 9,9 εκατομμύρια έως το 2030 και στα 8,9 εκατομμύρια έως το 2050, με συνέπεια να υποστεί μια πρόσθετη μείωση κατά περίπου 18%. Με δείκτη ολικής γονιμότητας 1,33 (ο προβλεπόμενος μέσος αριθμών παιδιών ανά γυναίκα), η Ελλάδα έχει σήμερα σχεδόν τη χαμηλότερη επίδοση στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η μελέτη επισημαίνει ότι εξαιτίας, κυρίως, του μικρού αριθμού παιδιών που γεννιούνται στη χώρα μας (περίπου 90.000 ετησίως), η Ελλάδα έχει πλέον έναν από τους πιο γερασμένους πληθυσμούς στην Ευρώπη, καθώς πάνω από το ένα πέμπτο των κατοίκων της (το 21%) είναι άνω των 65 ετών. Μόνον η Ιταλία στην Ευρώπη έχει υψηλότερο ποσοστό ηλικιωμένων.

Οι Γερμανοί ερευνητές προβλέπουν ότι, με βάση τις έως τώρα δημογραφικές τάσεις, η Ελλάδα είναι πιθανό πως θα έχει τη χειρότερη σε όλη την Ευρώπη αναλογία εργαζομένων προς συνταξιούχους έως το 2050.

Κι εδώ το χάσμα Βορρά-Νότου

Σύμφωνα με την έκθεση, η Ευρώπη είναι δημογραφικά διαιρεμένη. Στο βορρά, στη δύση και στο κέντρο της ηπείρου υπάρχουν σχετικά υψηλοί δείκτες γονιμότητας και μετανάστευσης που διασφαλίζουν την ανάπτυξη των πληθυσμού στο προβλεπτό μέλλον. Αντίθετα, η νότια και η ανατολική Ευρώπη καταγράφουν επιταχυνόμενη γήρανση και απώλειες πληθυσμού.

Η Ευρώπη είναι στην κυριολεξία μια «γηραιά» ήπειρος, έχοντας πληθυσμό κατά μέσο όρο πιο γερασμένο από τις άλλες ηπείρους. Σήμερα στην Ευρώπη υπάρχουν περίπου 32 συνταξιούχοι για κάθε 100 εργαζόμενους 20 έως 64 ετών, δηλαδή περίπου τρεις εργαζόμενοι αντιστοιχούν σε ένα συνταξιούχο. Αυτή η αναλογία προβλέπεται να πέσει όμως σε δύο εργαζόμενους ανά συνταξιούχο έως τα μέσα του 21ού αιώνα.

Η μελέτη εκτιμά ότι έως το 2050 η υψηλότερη μέση ηλικία του πληθυσμού, μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, θα υπάρχει στην Ελλάδα και στην Πορτογαλία, δύο χώρες που επίσης θα γνωρίσουν και συρρίκνωση του πληθυσμού τους, εκτός από τη γήρανση. Όπως επισημαίνεται, η μόνιμη εγκατάσταση και η επιτυχής ενσωμάτωση περισσότερων μεταναστών μπορεί να αποτελέσει αντίβαρο σε αυτές τις δύο αρνητικές τάσεις. Οι ερευνητές προτείνουν ακόμη μέτρα στήριξης των γεννήσεων και των εργαζομένων μητέρων, καθώς επίσης κρατικές πολιτικές γενικότερα που να διευκολύνουν τους γονείς να συνδυάζουν τη δουλειά με την οικογένεια.

Τονίζεται ότι ουσιαστικά σήμερα σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες οι γυναίκες αποκτούν λιγότερα παιδιά από όσα απαιτούνται για να μείνει σταθερός ο πληθυσμός τους χωρίς τη βοήθεια των μεταναστών. Για να συμβεί μια τέτοια σταθεροποίηση, χρειάζεται ένας δείκτης γονιμότητας περίπου 2,3 παιδιών ανά γυναίκα, αλλά σήμερα ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 28 κρατών μελών είναι μόνο 1,58 παιδιά ανά γυναίκα.

Αν οι Ευρωπαίες συνεχίσουν να γεννούν κατά μέσο όρο περίπου 1,5 παιδιά σε βάθος χρόνου, τότε ο πληθυσμός της Ευρώπης θα μειωνόταν στο μισό μέσα στα επόμενα 65 χρόνια, εφόσον όμως υπήρχε μηδενική μετανάστευση και αμετάβλητο προσδόκιμο ζωής. Επειδή όμως καμία από αυτές τις δύο τελευταίες υποθέσεις δεν είναι ρεαλιστική, οι γερμανοί δημογράφοι θεωρούν ότι, για να σταθεροποιηθεί ο ευρωπαϊκός πληθυσμός, αρκεί ένας μέσος δείκτης γονιμότητας 1,6 έως 1,8 παιδιών ανά γυναίκα, κάτι που δεν απέχει πολύ από τον τωρινό δείκτη (1,58).

Στην κορυφή της ευρωπαϊκής γονιμότητας σήμερα βρίσκεται η Γαλλία με δείκτη γέννησης σχεδόν δύο παιδιών (1,96) ανά γυναίκα. Η Ιρλανδία, η Βρετανία, η Σουηδία και η Δανία έχουν επίσης σχετικά υψηλό δείκτη γονιμότητας. Αντίθετα, η εικόνα είναι τελείως διαφορετική στο Νότο, καθώς Ελλάδα, Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία και Κύπρος έχουν το χαμηλότερο δείκτη γονιμότητας, γύρω στα 1,3 παιδιά ανά γυναίκα. Η διαίρεση αυτή της Ευρώπης δεν έχει αλλάξει εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες.

Και λιγότεροι και πιο γέροι

Η μελέτη επισημαίνει ότι ειδικά ο ευρωπαϊκός Νότος συνδυάζει την πληθυσμιακή συρρίκνωση και την πληθυσμιακή γήρανση. Σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ιταλία, ολοένα περισσότεροι εγκαταλείπουν την αγορά εργασίας για να βγουν στη σύνταξη, από ό,τι νέοι άνθρωποι εισέρχονται στην αγορά εργασίας ως εργαζόμενοι.

Στις χώρες με χαμηλό δείκτη γονιμότητας όπως η Ελλάδα, αυτή η διαδικασία και το άνοιγμα της «ψαλίδας» εργαζομένων-συνταξιούχων συμβαίνει πιο γρήγορα από ό,τι σε βορειότερες χώρες. Γι’ αυτό, κατά την μελέτη, οι νότιες χώρες στο μέλλον θα έχουν μεγαλύτερες δυσκολίες να χρηματοδοτήσουν τα συνταξιοδοτικά συστήματα και να διατηρήσουν το τωρινό επίπεδο των κοινωνικών παροχών τους. Η μελέτη εκτιμά ότι -με εξαίρεση το Λουξεμβούργο- σε όλες τις άλλες χώρες οι συντάξεις θα υποστούν μείωση στο μέλλον σε σχέση με τους μισθούς. Αυτό θα έχει συνέπεια να αυξηθεί ο κίνδυνος φτώχειας για τους ηλικιωμένους.

Οι Γερμανοί ερευνητές επισημαίνουν ότι οι βόρειες σκανδιναβικές χώρες όπως η Σουηδία και η Φινλανδία ήσαν οι πρώτες όπου πριν μερικές δεκαετίες ο δείκτης γονιμότητας στην Ευρώπη έπεσε κάτω από τα δύο παιδιά ανά γυναίκα. Σήμερα όμως είναι οι ίδιες χώρες που έχουν αναστρέψει την τάση γεννήσεων λιγότερων παιδιών και έχουν πλέον ικανοποιητικά επίπεδα γονιμότητας – πρόκειται για μία «επιστροφή στα παλιά» που δεν έχουν (ακόμη τουλάχιστον) καταφέρει οι χώρες του ευρωπαϊκού Νότου.

Μια σειρά κοινωνικών, οικονομικών και ψυχολογικών παραγόντων συνδυάζονται και ωθούν τα ζευγάρια ιδίως του Νότου να μην κάνουν τόσα παιδιά όσο στο παρελθόν: μειωμένο διαθέσιμο εισόδημα, επιθυμία προσωπικής ελευθερίας, επιδίωξη επαγγελματικής καριέρας, υψηλά ποσοστά διαζυγίων, σχετική απομυθοποίηση του γάμου και της οικογένειας κ.α.

Η Ιταλία είναι η χώρα στην Ευρώπη όπου οι γυναίκες έχουν την μεγαλύτερη μέση ηλικία, όταν κάνουν το πρώτο παιδί τους: σχεδόν στα 31 τους. Σε χώρες όπως η Ισπανία ελάχιστα νεαρά ζευγάρια έχουν την οικονομική δυνατότητα να στήσουν το δικό τους νοικοκυριό και να κάνουν παιδί πριν την ηλικία των 30 ετών. Και όσο καθυστερεί η δημιουργία οικογένειας, τόσο μειώνεται ο αριθμός των παιδιών που θα γεννήσει μια γυναίκα και κατά συνέπεια ο πληθυσμός μιας χώρας.

Η συνεισφορά των μεταναστών

Η μελέτη αναφέρει ότι μέχρι στιγμής σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ιταλία οι μετανάστες δεν έχουν αυξήσει σημαντικά τον πληθυσμό, έχοντας συμβάλει το πολύ κατά 0,1% στους εθνικούς δείκτες γονιμότητας. Όμως, αν ο αριθμός τους αυξηθεί στο μέλλον και με δεδομένο ότι γεννάνε συνήθως περισσότερα παιδιά, η συμβολή τους αναμένεται να αυξηθεί τα επόμενα χρόνια τόσο στην αύξηση του πληθυσμού όσο και στη συγκράτηση της γήρανσης.

Με βάση τις αναλύσεις της Eurostat, εκτιμάται ότι τουλάχιστον τα δύο τρίτα των χωρών της Ευρώπης θα χρειασθούν τη συνεισφορά των μεταναστών από μη ευρωπαϊκές χώρες για να υπάρξει δημογραφική σταθερότητα στην Ευρώπη έως το 2050.

Μια άλλη διαίρεση υπάρχει μεταξύ Δύσης-Ανατολής, όσον αφορά το προσδόκιμο ζωής. Περισσότερο από όλους στην Ευρώπη ζουν οι άνθρωποι στη βόρεια Ιταλία, στη βόρεια Ισπανία, στις παράκτιες περιοχές της Γαλλίας, καθώς και σε τμήματα της Ελβετίας και της Νορβηγίας. Τις πιο σύντομες ζωές έχουν οι άνθρωποι στην ανατολική και πρώην σοσιαλιστική Ευρώπη, με χειρότερες τη Λιθουανία και τη Βουλγαρία. Στην Ελλάδα το μέσο προσδόκιμο ζωής ανεξαρτήτως φυλου είναι τα 81,1 έτη, ενώ στην Κύπρο τα 81,8 έτη.

Η Κύπρος

Όσον αφορά ειδικότερα την Κύπρο, η μελέτη εκτιμά ότι ο πληθυσμός της, από περίπου 0,85 εκατομμύρια το 2016 (αυξημένος κατά 14% έναντι του 2006), εκτιμάται ότι θα αυξηθεί περαιτέρω στα 0,9 εκατομμύρια το 2030 και σχεδόν στο ένα εκατομμύριο το 2050, κυρίως χάρη στη μετανάστευση, καθώς και στο ότι κάθε χρόνο περισσότεροι άνθρωποι γεννιούνται από ό,τι πεθαίνουν (ενώ στην Ελλάδα συμβαίνει πια το αντίθετο).

Από την άλλη, ο δείκτης γονιμότητας στην Κύπρο (1,32 παιδιά ανά γυναίκα το 2015) είναι εξίσου χαμηλός με αυτόν της Ελλάδας, με συνέπεια, σύμφωνα με τη μελέτη, έως τα μέσα της δεκαετίας του 2030 και στην Κύπρο ο αριθμός των θανάτων πιθανώς να ξεπερνά πλέον τον αριθμό των γεννήσεων.

ΠΗΓΗ: ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ (13/08/2017)

 

Advertisements

Το Δημογραφικό Πρόβλημα στην Ελλάδα και στην Ευρώπη

19 Μαΐου 2017

Με επιτυχία στέφθηκε η ημερίδα με θέμα «Το Δημογραφικό Πρόβλημα στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, Προκλήσεις και Προοπτικές» που συνδιοργανώθηκε από το Ινστιτούτο Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Καραμανλής και την Ομάδα των Ευρωβουλευτών της Νέας Δημοκρατίας, στην Πάτρα το Σάββατο 13 Μαΐου στο Ξενοδοχείο Αστήρ.

Την εκδήλωση παρακολούθησαν βουλευτές, πρώην βουλευτές και πολιτευτές του νομού Αχαΐας καθώς και εκπρόσωποι φορέων, ακαδημαϊκοί και πολλοί πολίτες από Αχαΐα και Αιτωλοακαρνανία.

Την εκδήλωση χαιρέτισε η Πρόεδρος του ΙΔΚΚ κα Ρόδη Κράτσα και εκ μέρους των Ευρωβουλευτών ο κ. Γιώργος Κύρτσος.

Η κα Κράτσα εξήγησε την επιλογή του δημογραφικού ως θέμα συζήτησης, λόγω της κρισιμότητάς του αλλά και της απουσίας του από τον δημόσιο διάλογο.

«Χωρίς την μελέτη του δημογραφικού φαινομένου, των αιτιών του και των προβλέψεων, δεν μπορούμε να χαράξουμε πολιτική για το μέλλον της χώρας. Αυτό το μήνυμα θελήσαμε να στείλουμε στην Πολιτεία και στην κοινωνία σήμερα από την Πάτρα».

Ο κ. Κύρτσος επεσήμανε την οικονομική διάσταση του προβλήματος και πρωτοβουλίες που πρέπει να αναλάβει ο πολιτικός κόσμος για την αντιστροφή του φαινομένου. Συμπλήρωσε ότι η αποτελεσματική αντιμετώπιση της δημογραφικής κρίσης στην Ελλάδα απαιτεί έξοδο από την οικονομική κρίση, υπευθυνότητα, αποτελεσματικότητα, δημιουργική σκέψη, διαφορετικού τύπου επικοινωνιακή και πολιτική δουλειά.

Ο βασικός εισηγητής της ημερίδας ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, κ. Βύρων Κοτζαμάνης έδωσε μία πλήρη και συνολική εικόνα των δημογραφικών τάσεων κατά τις προηγούμενες δεκαετίες καθώς και σενάρια μελλοντικών προβλέψεων, τονίζοντας ότι η σημασία του προβλήματος το κατατάσσει πάνω από κομματικούς διαχωρισμούς και ότι οι αποφάσεις και οι στρατηγικές που θα αναληφθούν σήμερα, θα επηρεάσουν την δημογραφική εικόνα της πατρίδας μας το 2030 και το 2050.

Επιπλέον ο εκπρόσωπος του φορέα Διανέοσις κ. Θοδωρής Γεωργακόπουλος ανάπτυξε τα κύρια σημεία της πρόσφατης έρευνας που διεξήγαγε ο συγκεκριμένος οργανισμός, αναδεικνύοντας τα κύρια στοιχεία.

Τέλος, παρουσιάστηκαν συνοπτικά οι θέσεις του Συμβούλου του Προέδρου της Νέας Δημοκρατίας, κύριου Στέλιου Πέτσα, ως προς δημοσιονομικές επιπτώσεις του δημογραφικού προβλήματος και εξειδικευμένες προτάσεις υποστήριξης της οικογένειας, μέσα στο πλαίσιο μίας ευρύτερης αναπτυξιακής πολιτικής της Νέας Δημοκρατίας.

Δημογραφικές προβλέψεις εισηγητών

Ο πληθυσμός της Ελλάδας στο μέλλον θα μειωθεί σημαντικά, από 800 χιλ. μέχρι 2 εκατομμύρια.

Το 2050 ο πληθυσμός της χώρας υπολογίζεται ανάμεσα στα 10 εκατομμύρια σύμφωνα με τα πιο αισιόδοξο σενάριο) και τα 8.3 εκατομμύρια (στο πιο απαισιόδοξο).

Ο πληθυσμός της χώρας γερνάει. Η διάμεση ηλικία, που ήταν 26 έτη το 1951, και που είναι 44 έτη σήμερα , αναμένεται να αυξηθεί κατά 5-8 έτη.

Ο πληθυσμός των παιδιών σχολικής ηλικίας (από 3 μέχρι 17 ετών) θα μειωθεί από 1.6 εκ. το σήμερα σε 1.4 εκ (αισιόδοξο σενάριο) έως 1 εκ (απαισιόδοξο σενάριο) το 2050, αφού πρώτα όμως προηγηθεί έντονη διακύμανση τις δεκαετίες που θα μεσολαβήσουν.

Ο εν δυνάμει οικονομικά ενεργός πληθυσμός (δηλαδή όλοι οι πολίτες ηλικία 20-69 ετών που δυνητικά θα μπορούσαν να δουλέψουν) θα μειωθεί από 7 εκ το 2015 σε 4,8-5,5 εκ το 2050. Σημαντικά θετικό ρόλο στην οικονομική Ανάπτυξη της χώρας, έχει η αύξηση του πληθυσμού της κατά 2% ετησίως.

Η Ελλάδα δεν θα αποφύγει να δεχθεί μεγάλο αριθμό μεταναστών κατά τις επόμενες δεκαετίες. Θα δεχθεί πίεση από δυναμικά δημογραφικές περιοχές και ταυτόχρονα θα χρειαστεί να καλύψει ανάγκες σ’ εργατικά χέρια.

Το δημογραφικό πρόβλημα στα επόμενα χρόνια θα έχει σοβαρές συνέπειες στην οικονομική ανάπτυξη , στο ασφαλιστικό σύστημα της χώρας, όπως επίσης και στο εθνικό σύστημα υγείας.

Θα δημιουργήσει επιπτώσεις στην γεωπολιτική επιρροή της Ελλάδος και στην Άμυνα της χώρας.

Το δημογραφικό όμως δεν είναι ελληνικό μόνο πρόβλημα , αλλά και Ευρωπαϊκό. Η Ευρώπη γερνάει. Στις αρχές του 20ου αιώνα ήταν το ¼ του παγκόσμιου πληθυσμού. Σήμερα οι Ευρωπαίοι είναι το 8% και μέχρι το 2050, το ποσοστό αυτό θα πέσει στο 5%.

ΠΗΓΗ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ

 

Ε.Ε: Τα επόμενα 6 χρόνια ο μαθητικός πληθυσμός της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα, αναμένεται να μειωθεί κατά 25%!

29 Νοεμβρίου 2016

eu-educational-reform-2016-greeceΣύμφωνα με την «Έκθεση παρακολούθησης της εκπαίδευσης και της κατάρτισης του 2016» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ελλάδα, η μείωση του μαθητικού πληθυσμού είναι ήδη ορατή στην προσχολική εκπαίδευση και έχει αρχίσει να αποτυπώνεται και στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Τα επόμενα 6 χρόνια ο μαθητικός πληθυσμός της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης αναμένεται να μειωθεί κατά 25 % περίπου.

Παράλληλα με την οικονομική κρίση, ο αριθμός των γεννήσεων στην Ελλάδα μειώνεται συνεχώς τα τελευταία χρόνια: από 118.000 το 2008, μειώθηκε σε περίπου 92.000 το 2014, σημειώνοντας πτώση κατά 22% (ΕΛΣΤΑΤ 2016). Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα έχει επίσης εξελίχθη σε χώρα καθαρής αποδημίας, ενώ στο πλαίσιο της πρόσφατης προσφυγικής κρίσης αποτελεί κυρίως χώρα διέλευσης των προσφύγων.

Διαβάστε την πλήρη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «Έκθεση παρακολούθησης της εκπαίδευσης και της κατάρτισης του 2016 – Ελλάδα» εδώ.

ΠΗΓΗ: ΑΣΠΕ

Επιστολή ΑΣΠΕ στον Πρωθυπουργό κ. Α. Τσίπρα και βουλευτές για τη μείωση του ποσοστού προσλήψεων πολυτέκνων στο Δημόσιο

25 Νοεμβρίου 2016

ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΠΟΛΥΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ

Αρ. Πρωτ. 1312

Αθήνα, 21/11/2016

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΩΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ

Εξοχότατο Κύριο Αλέξη Τσίπρα

Πρωθυπουργό

Μέγαρο Μαξίμου, Ηρώδου Αττικού 19, Τ.Κ. 10674

Θέμα: Απαράδεκτη και Αντισυνταγματική η μείωση από 20% στο 15% στις προσλήψεις του Ν. 2190/1994, με το άρθρο 25 του σχεδίου νόμου «Ενιαίο Σύστημα Κινητικότητας στη Δημόσια Διοίκηση και την Τοπική Αυτοδιοίκηση, υποχρεώσεις των προσώπων που διορίζονται στις θέσεις των άρθρων 6 και 8 του ν. 4369/2016, ασυμβίβαστα και πρόληψη των περιπτώσεων σύγκρουσης συμφερόντων και λοιπές διατάξεις».

Κύριε Πρωθυπουργέ,

Με την παραπάνω διάταξη του άρθρου 25 του πιο πάνω σχεδίου νόμου επιχειρείται ένα ακόμη πλήγμα και μία επιδρομή εναντίον των πολυτέκνων και των τέκνων των πολυτέκνων, σε μία εποχή που η Ελλάδα μεταβάλλεται ταχύτατα σε μία χώρα γερόντων και ο κατήφορος της υπογεννητικότητας συνεχίζεται.

ΔΥΣΤΥΧΩΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΕΦΑΡΜΟΖΕΙ ΤΟ ΔΟΓΜΑ: ΔΥΟ ΜΕΤΡΑ ΚΑΙ ΔΥΟ ΣΤΑΘΜΑ

Μειώνει, με την παραπάνω διάταξη, στις προσλήψεις του Ν. 2190/1994, το ποσοστό, που έχουν οι πολύτεκνοι και τα τέκνα πολυτέκνων, από το 20% στο 15%, χωρίς να αιτιολογεί για ποιό λόγο το κάνει. Επικαλείται στην εισηγητική έκθεση το άρθρο 21 παρ. 6 του Συντάγματος που αναφέρεται στην προστασία των ατόμων με αναπηρίες, για το ποσοστό 15% που καθιερώνει για τα άτομα αυτά με το παραπάνω άρθρο.

Συγχρόνως όμως παραβλέπει και αγνοεί τις παρ. 2 και 5 του ίδιου άρθρου 21 του Συντάγματος, που ορίζουν:

«2. Πολύτεκνες οικογένειες.. έχουν δικαίωμα της ειδικής φροντίδας του Κράτους..

5. Ο σχεδιασμός και η εφαρμογή δημογραφικής πολιτικής καθώς και η λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων αποτελεί υποχρέωση του κράτους…».

Έτσι η Κυβέρνηση παρέχει την ειδική φροντίδα του κράτους προς τις πολύτεκνες οικογένειες; Αυτή είναι η λήψη των αναγκαίων μέτρων που έχει υποχρέωση να λάβει; Δύο μέτρα και δύο σταθμά;

Σημειώνεται το κατάντημα της Ελλάδος στο δημογραφικό:

Για πρώτη φορά από το 1921 οι γεννήσεις στην Ελλάδα κατέβηκαν κάτω από το όριο των 100.000 το 2013 και ήσαν μόλις 94.134, ενώ οι θάνατοι ήσαν 111.794, δηλ. υπεροχή των θανάτων κατά 17.660!! Η κατάσταση το 2014 ήταν ακόμη χειρότερη με τους θανάτους (114.231) να υπερέχουν των γεννήσεων (93.452) κατά 20.779. Το 2015 η δημογραφική καθίζηση ήταν εφιαλτική, αφού οι θάνατοι ανήλθαν σε 121.785 και οι γεννήσεις είναι μόλις 92.984, δηλαδή οι θάνατοι υπερέχουν των γεννήσεων κατά 28.801!!! Τέτοιο πράγμα δεν έχει ξανασυμβεί. Το δε 2016 ο κατήφορος συνεχίζεται αφού μέχρι 1-11-2016 οι θάνατοι έχουν φθάσει στους 97.905 και οι γεννήσεις είναι μόλις 77.753, δηλ. έχομε υπεροχή 20.152!! Tείνουν να εξαφανισθούν από την Ελλάδα οι γεννήσεις. .Σημειωτέον ότι από τις παραπάνω γεννήσεις ποσοστό 15% είναι γεννήσεις αλλοδαπών!

Δημοσιεύθηκε στις εφημερίδες (29-8-2016) η είδηση: «Αρχίστε να κάνετε παιδιά! Έχουμε πρόβλημα». Αυτή ήταν η επείγουσα έκκλησις που απηύθυνε η κυβέρνησις της Νοτίου Κορέας προς τους πολίτες της χώρας, καθώς η υπογεννητικότητα μαστίζει το έθνος. Το πρώτο πεντάμηνο εφέτος οι γεννήσεις έπεσαν κατά 5,3% σε σχέση με πέρυσι. Η κυβέρνησις ανακοίνωσε και έκτακτα μέτρα ύψους 50 εκατ. ευρώ».

Να σημειωθεί ότι η Νότιος Κορέα έχει έκταση 100.210 τ.χ. (αρκετά μικρότερη της Ελλάδος, μόλις τα 34) και πληθυσμό 49.039.986 κατοίκους, δηλ. πενταπλασίους από την Ελλάδα!!!

Όταν ακόμη και η Κυβέρνηση της Νοτίου Κορέας ανησυχεί, η Ελληνική Κυβέρνηση δεν θα έπρεπε να λάβει μέτρα για να αποτρέψει το τέλος αυτής της πατρίδας;

ΕΡΗΜΗ ΧΩΡΑ Η ΕΛΛΑΔΑ ΤΟ 2050

Συγχρόνως την συρρίκνωση του πληθυσμού της Ελλάδος κατά 14,5% έως το 2050 προβλέπει Διεθνές Ινστιτούτο της Βιέννης (εφημερίδες 2-9-2016), αναφέροντας πώς το ίδιο χρονικό διάστημα ο πληθυσμός των χωρών – μελών της ευρωζώνης θα αυξηθεί κατά 6,6% σε σχέση με σήμερα, ενώ μείωση θα καταγραφεί στις χώρες της Βαλτικής, την Κροατία και την Βουλγαρία.

Το Εργαστήριο Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας σε έρευνα του επισημαίνει ότι η Ελλάς το 2050 θα έχει πληθυσμό από 8,3 έως 10 εκατομμύρια, δηλ. θα είναι μειωμένος κατά 800.000 έως 2,5 εκατομμύρια σε σχέση με σήμερα. Οι άνω των 65 ετών θα είναι το 30-33% από 21%, που είναι σήμερα. Έτσι θα καταντήσει μία έρημη χώρα και μία χώρα γερόντων, όπως με ολοσέλιδο και τον χαρακτηριστικό τίτλο: ΕΡΗΜΗ ΧΩΡΑ ΤΟ 2050 Η ΕΛΛΑΔΑ, επεσήμανε μεγάλης κυκλοφορίας Κυριακάτικη εφημερίδα (Καθημερινή).

Την τελευταία δε πενταετία (2011-2015) των μνημονίων οι θάνατοι υπερβαίνουν σταθερά τις γεννήσεις κάθε χρόνο, με αποτέλεσμα να υπερτερούν κατά 94.296. Η συρρίκνωση του πληθυσμού επιτείνεται και από το γεγονός ότι, όπως αναγράφεται κατά κόρον στον ημερήσιο τύπο έχουν μεταναστεύσει από την Ελλάδα τα τελευταία έξι χρόνια 450.000 νέοι Έλληνες σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες και αλλού, χωρίς να έχουν διάθεση επιστροφής στην Ελλάδα. Έχουν φύγει τα καλύτερα μυαλά της Ελλάδος, για τα οποία η Ελλάδα έχει ξοδέψει πλήθος εκατομμυρίων ευρώ. Έτσι ενώ επείγει η λήψη άμεσων μέτρων, η Κυβέρνηση πράττει το ακριβώς αντίθετο: Έθεσε στο στόχαστρο τους πολυτέκνους!!

Δείγμα της αντιπολυτεκνικής διαθέσεως αποτελεί και το γεγονός ότι με την διάταξη του άρθρου 31 του σχεδίου νόμου θεσπίζεται άδεια 4 ημερών στους έχοντες 4 ανήλικα τέκνα και 6 ημερών στους μονογονείς, έχει την ίδια μεταχείριση αυτός που έχει 1 ανήλικο τέκνο με αυτόν που έχει 4,6,10 κλ. Ανήλικα τέκνα, ενώ λόγοι στοιχειώδους δικαιοσύνης (όχι καν ειδικής φροντίδας για τους πολύτεκνους) επιβάλλουν οι ημέρες άδειας για ασθένεια των τέκνων να καθορισθούν και να είναι ανάλογες με τον αριθμό των ανήλικων τέκνων.

Οι πολύτεκνοι όλα τα τελευταία χρόνια έχουν αποξενωθεί όλων σχεδόν των ευεργετημάτων – κινήτρων που είχαν κατά καιρούς καθιερωθεί από την πολιτεία για την αντιμετώπιση του υπαρκτού και συνεχώς διευρυνόμενου δημογραφικού προβλήματος της χώρας, ακόμη και των κινήτρων που δεν είχαν οικονομική επιβάρυνση. Το τελευταίο ουσιαστικό που έχει απομείνει είναι το ποσοστό των προσλήψεων που με το παρόν σχέδιο νόμου περικόπτεται αναίτια και αδικαιολόγητα κατά 25%.

Κύριε Πρωθυπουργέ.

Η Ανωτάτη Συνομοσπονδία Πολυτέκνων Ελλάδος που εκπροσωπεί πανελλαδικά τις 208.000 πολύτεκνες οικογένειες, σάς παρακαλεί να παρέμβετε άμεσα ώστε:

– Α –

Στο άρθρο 25 του σχεδίου νόμου στην περίπτωση β το ποσοστό: «δεκαπέντε (15%)» να επανέλθει ως ήταν και να γίνει:

«είκοσι (20%)».

– Β –

Στο άρθρο 31 του σχεδίου νόμου οι ημέρες άδειας για ασθένεια των τέκνων να επανακαθορισθούν ώστε να είναι ανάλογες με τον αριθμό των ανήλικων τέκνων.

Με τη βεβαιότητα ότι θα είναι άμεση η παρέμβασή σας για τη διόρθωση των παραπάνω διατάξεων,

διατελούμε με εκτίμηση

Για την ΑΣΠΕ

Ο Πρόεδρος α.α.                                            Ο Γεν. Γραμματέας

Νικόλαος Φωτόπουλος                                  Εμμανουήλ Χρυσόγελος

Αντιπρόεδρος ΑΣΠΕ

Κυκλοφόρησε το νέο τεύχος του περιοδικού «Ο κόσμος των πολυτέκνων»

17 Οκτωβρίου 2016

aspe_65-2_coverΕκδόθηκε το 65ο τεύχος του περιοδικού «Ο Κόσμος των Πολυτέκνων» του Β΄ εξαμήνου 2016. Μπορείτε να το διαβάσετε εδώ.

ΕΕ – Ελλάδα – Γήρανση πληθυσμού

30 Σεπτεμβρίου 2016

ilikiwmenoi_1Tα υψηλότερα ποσοστά ανθρώπων ηλικίας 80 ετών και άνω καταγράφουν οι χώρες της νότιας Ευρώπης, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat. Την πρώτη θέση καταλαμβάνει η Ιταλία (6,5%), ακολουθούμενη από την Ελλάδα (6,3%). Στον αντίποδα, η Ιρλανδία μαζί με τη Σλοβακία έχουν τα χαμηλότερα ποσοστά: 3,1%.

Η αύξηση του ποσοστού των υπέργηρων στην ΕΕ οφείλεται στην αύξηση του προσδόκιμου ζωής. «Κατά τα τελευταία 50 χρόνια, στην Ευρώπη των 28 το προσδόκιμο ζωής έχει αυξηθεί κατά περίπου 10 χρόνια, τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες, χάρη σε μια σειρά από παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης της βρεφικής θνησιμότητας, του υψηλότερου βιοτικού επιπέδου, του καλύτερου τρόπου ζωής, της βελτίωσης της εκπαίδευσης και της προηγμένης υγειονομικής περίθαλψης και της ιατρικής», αναφέρει η Eurostat.

Με τη συμπλήρωση των 80 ετών, οι Ευρωπαίοι κατά μέσο όρο, εξακολουθούν να αναμένουν να ζήσουν 9,5 χρόνια ακόμα. Το προσδόκιμο αυτό είναι κατά 8.4 χρόνια μεγαλύτερο από ό,τι πριν από μια δεκαετία.

Στην «Έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τη γήρανση και την υγεία» που κυκλοφόρησε χθες, ο Οργανισμός αναφέρει ότι ο αριθμός των ατόμων που έχουν υπερβεί τα εξήντα, θα διπλασιαστεί έως το 2025 και θα ξεπεράσει τα 2 δισ. σε 30 χρόνια. Το 2050, ένας στους πέντε θα είναι άνω των 60 ετών.

Leila Marchand

ΠΗΓΗ: Les Echos (30.09.2016)

Οι δύο όψεις της γήρανσης των πληθυσμών στη Δύση

3 Σεπτεμβρίου 2016

Το πρόβλημα δεν εξαντλείται, όμως, στο ότι με τη βοήθεια της επιστήμης οι άνθρωποι ζουν περισσότερο. Η λεγόμενη «γήρανση του πληθυσμού» σε όλον τον ανεπτυγμένο κόσμο έχει και ένα δεύτερο σκέλος, αυτό της υπογεννητικότητας. Εδώ και αρκετές δεκαετίες οι άνθρωποι που ζουν στον ανεπτυγμένο κόσμο επιλέγουν να κάνουν λιγότερα παιδιά. Ο μέσος όρος γονιμότητας έχει μειωθεί κάτω από τα 2,1 παιδιά ανά γυναίκα, που έχει θεωρηθεί ότι αποτελεί το αναγκαίο ποσοστό για την πλήρη αποκατάσταση ενός πληθυσμού, δηλαδή τη διατήρησή του στα ίδια επίπεδα.

Στην Ευρώπη, ειδικότερα, ο ρυθμός των γεννήσεων έχει μειωθεί κατά 40% από τη δεκαετία του 1960. Σύμφωνα με στοιχεία των Ηνωμένων Εθνών, οι γεννήσεις αντιστοιχούν κατά μέσον όρο σε 1,5 παιδί ανά γυναίκα. Και την ίδια στιγμή, το προσδόκιμο ζωής έχει αυξηθεί περίπου στα 80 έτη από τα 69 στα οποία έφτανε πριν από λίγες δεκαετίες.

Κι αν αυτό μπορεί να αποτελεί γενικότερα απειλή επιβίωσης για τις χώρες του δυτικού κόσμου, είναι ακόμη πιο επικίνδυνο για τα συνταξιοδοτικά ταμεία. Εφόσον μειώνεται το ποσοστό των νέων επί του πληθυσμού, μειώνεται και το ποσοστό αυτών που προσχωρούν στην αγορά εργασίας. Το αποτέλεσμα είναι πως όλο και λιγότεροι εργαζόμενοι καλούνται να χρηματοδοτήσουν με τις εισφορές τους τα συνταξιοδοτικά ταμεία που χορηγούν συντάξεις σε όλο και περισσότερους συνταξιούχους.

Ενώ το ποσοστό των ατόμων κάτω των 15 ετών έχει μειωθεί κάτω από το 20% του πληθυσμού στις ΗΠΑ και αγγίζει το 15% στην Ε.Ε., την ίδια στιγμή το ποσοστό των ηλικιωμένων και κατά συνέπεια συνταξιούχων αυξάνεται διαρκώς και στις ΗΠΑ τείνει στο 15%, ενώ στην Ε.Ε. πλησιάζει ανησυχητικά το 20%. Σε ορισμένες χώρες, ο πληθυσμός ενισχύεται από τις τονωτικές ενέσεις της μετανάστευσης και θεωρητικά μπορούν να αυξηθούν έτσι και οι εισφορές στα συνταξιοδοτικά ταμεία.

Οπως, όμως, έχουν επισημάνει οικονομολόγοι, πολύ πριν διασφαλίσουν άδεια παραμονής και εργασίας, οι μετανάστες χρειάζονται στέγη, τροφή, εκπαίδευση και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη. Ετσι εκτός από το κόστος για τις κυβερνήσεις, η πραγματικότητα για τα συνταξιοδοτικά ταμεία παραμένει η ίδια. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, για κάθε 100 εργαζόμενους στην Ε.Ε. αντιστοιχούν περίπου 42 Ευρωπαίοι άνω των 65 που δεν εργάζονται. Η αναλογία αναμένεται να φτάσει τους 65 συνταξιούχους ανά 100 εργαζόμενους μέχρι το 2060. Καλύτερη είναι η εικόνα στις ΗΠΑ, καθώς η στατιστική υπηρεσία υπολογίζει πως σε 100 εργαζόμενους αντιστοιχούν μόνον 24 συνταξιούχοι.

Εν ολίγοις οι προσδοκίες που δικαιολογημένα είχαν οι εργαζόμενοι όταν οι πληθυσμοί των ανεπτυγμένων οικονομιών ήσαν νεότεροι πως τα συνταξιοδοτικά ταμεία θα τους προσφέρουν ένα καλό βιοτικό επίπεδο στο λυκόφως της ζωής τους, τώρα είναι δύσκολο να ικανοποιηθούν. Ακόμη και στις ΗΠΑ, που διαθέτουν ένα ταμείο κοινωνικής ασφάλισης με κεφάλαια ύψους 2,8 τρισ. δολαρίων, είναι έντονες οι επικρίσεις ότι το κράτος έχει υποσχεθεί στους πολίτες περισσότερα από όσα μπορεί όντως να τους προσφέρει.

Υποχρεώσεις 78 τρισ.

Εκτός από τη διαρκή επιδείνωση της αναλογίας μεταξύ εργαζομένων και συνταξιούχων, πολλά συνταξιοδοτικά ταμεία αντιμετωπίζουν πρόβλημα ανεπαρκούς χρηματοδότησης. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του ομίλου Citi, το ύψος των υποχρεώσεων που έχουν 20 χώρες προς συνταξιοδοτικά ταμεία, τα οποία είτε χρηματοδοτούνται ανεπαρκώς είτε καθόλου, φτάνει στα 78 τρισ. για τις χώρες του ΟΟΣΑ. Το μέγεθος του προβλήματος καθίσταται σαφές, όταν ληφθεί υπόψη ότι συνολικά το ύψος του χρέους των ίδιων χωρών ανέρχεται επισήμως σε 44 τρισ. δολάρια. Σύμφωνα με τους συντάκτες του σχετικού ρεπορτάζ των FT, πολλά από αυτά τα προβλήματα είναι όντως ωρολογιακές βόμβες, αλλά βραδείας ανάφλεξης. Αφήνουν, έτσι, στις κυβερνήσεις τον απαιτούμενο χρόνο για να βρουν λύσεις. Τείνει, πάντως, να διαμορφωθεί συναίνεση ως προς το ότι η συνολική λύση δεν μπορεί να είναι άλλη από ένα ουδόλως δημοφιλές μείγμα παράτασης της επαγγελματικής ζωής, μεγαλύτερης αποταμίευσης και λιγότερο γενναιόδωρων συντάξεων.

ΠΗΓΗ: Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ (3.9.2016)

Δημογραφικό – Η σιωπηλή μας άνοιξη

12 Ιουλίου 2016

geroi-600x330«Γεγονός βαρυσήμαντο», με δυνητικά μείζονες επιπτώσεις για την ίδια την «πορεία της εθνικής μας ζωής», είχε χαρακτηρίσει ο Γιώργος Θεοτοκάς το δημογραφικό πρόβλημα κατά τη δεκαετία του 1950. Αναφερόταν στην αρτιφανή τότε κάμψη του πληθυσμού, απότοκη της εγκατάλειψης των γεωργικών επαγγελμάτων και της ογκούμενης μετοίκισης στην ηπειρωτική Ευρώπη. Δύσκολα θα μπορούσε να προβλέψει ότι, μερικές δεκαετίες αργότερα κι εν καιρώ ειρήνης, οι γεννήσεις στη χώρα μας θα υστερούσαν για πρώτη φορά έναντι των θανάτων – τη στιγμή που ακόμα και στη «σκοτεινή» δεκαετία του 1940 υπερείχαν οι γεννήσεις.

Το δημογραφικό τείνει να απεικονίζεται με όρους «έκρηξης», μια «βόμβα» που χρήζει εξουδετέρωσης ή μια «φωτιά» που απαιτεί πυροσβεστικά μέτρα· στην πραγματικότητα είναι μια διαδικασία υπόκωφη και μακρόσυρτη, που διαβρώνει αδιάκοπα τον κοινωνικό ιστό. Μια επικείμενη «σιωπηλή άνοιξη» για την ελληνική κοινωνία, εφάμιλλη με την οικολογική ερήμωση στην οποία η περιβαλλοντολόγος Ρέιτσελ Κάρσον είχε προειδοποιήσει ήδη τη δεκαετία του 1960 ότι κινδυνεύουν να οδηγηθούν τα δηλητηριασμένα από τοξικά εντομοκτόνα οικοσυστήματα. Την εικόνα αυτή προοιωνίζονται, εξάλλου, και οι αναλογιστικές μελέτες των δανειστών, οι οποίες παρουσιάζουν την Ελλάδα το 2060 με πληθυσμό που δεν θα ξεπερνά τους 8,6 εκατ. κατοίκους.

Πώς μπορεί όμως να αντιμετωπιστεί ένα αμιγώς πολιτικό πρόβλημα όταν δεν λογίζεται ως τέτοιο; Προβάλλοντας με όρους φυσικού φαινομένου –και όχι ακολουθούμενης πολιτικής– την αυξανόμενη αδυναμία της κοινωνίας να αναπαραχθεί, μοιραία υπαγορεύονται μέτρα τέτοια ώστε να «βγαίνουν» οι αριθμοί, όπως είναι η επιμήκυνση της ηλικίας συνταξιοδότησης και η μείωση των συντάξεων. Συχνά δε η επωδός περί «φυσικής» συρρίκνωσης της δημογραφικής βάσης του κοινωνικού κράτους συνοδεύεται από μια ιδεοληπτική δυσανεξία απέναντι στην ίδια την ιδέα του κρατικού σχεδιασμού· από έναν επιδερμικό φιλογεννητισμό που συνυπάρχει με έναν ανεπεξέργαστο νεομαλθουσιανισμό. Η συζήτηση καταλήγει σε μια αριθμητική διαχείριση των επιπτώσεων του δημογραφικού, με τα γενεσιουργά του αίτια να αφήνονται, ωστόσο, ανερμήνευτα.

Ανασταλτικοί παράγοντες

Οι γερασμένες πληθυσμιακές δομές και η υπογεννητικότητα, η «διαρροή εγκεφάλων», η μη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος και η αδυναμία αναπλήρωσης των συνταξιοδοτικών δαπανών, καθώς και η αύξηση της θνησιμότητας από ιάσιμες ασθένειες λόγω μειωμένης πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας, αποτελούν τις επιμέρους εκφάνσεις ενός πρισματικού προβλήματος· πιο συγκεκριμένα: τα παράπλευρα προϊόντα ενός συντελεσθέντος μετασχηματισμού. Το δημογραφικό δεν επιδεινώνεται ούτε εξαιτίας των δήθεν «νέων ηθών» ή συμπεριφορών της νεολαίας ούτε λόγω κάποιας μειωμένης επιθυμίας αναπαραγωγής.

Αυτό πιστοποιούν και οι εκτεταμένες έρευνες μεταξύ των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας στη χώρα μας που έχουν δείξει ότι ο επιθυμητός αριθμός παιδιών ξεπερνά το όριο αναπλήρωσης των γενεών (2,1 παιδιά), τη στιγμή που την πενταετία 2010-2015 ο πραγματικός δείκτης γονιμότητας δεν υπερέβη το 1,3. Το αυξανόμενο χάσμα ανάμεσα σε επιθυμία και πραγματικότητα οφείλεται στην πραγματιστική επίγνωση ότι απλούστατα δεν προσφέρονται οι συνθήκες για τη δημιουργία οικογένειας.

Το ποιες είναι οι προϋποθέσεις που οι νέοι θεωρούν ότι πλέον εκλείπουν δεν αποτελεί μυστήριο. Εχουν υποδειχθεί σε σωρεία μελετών, από την Ελληνική Εθνική Επιτροπή της UNICEF και το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών ώς τη Eurostat, καθώς και σε μεγάλες πανευρωπαϊκές έρευνες όπως η REPRO: η εργασιακή ασφάλεια, η ισότητα μεταξύ των φύλων και η συμφιλίωση της εργασιακής και της οικογενειακής ζωής. Για να αντιμετωπιστούν οι ανασταλτικοί αυτοί παράγοντες συνολικά, θα πρέπει να καταρτισθεί μια ολοκληρωμένη δημογραφική πολιτική.

Εργασιακή μετανάστευση

Η κερματισμένη πρόσληψη του δημογραφικού, ωστόσο, δεν υποβοηθεί να αναδειχθούν ούτε οι τρόποι που αυτό είναι συνυφασμένο με άλλα μεγάλα ζητήματα, όπως η διαχείριση της προσφυγικής-μεταναστευτικής κρίσης.

Την ίδια στιγμή που Ευρωπαίοι αξιωματούχοι χαρακτήριζαν την εργασιακή μετανάστευση προϋπόθεση για την οικονομική επιβίωση της γηράσκουσας ηπείρου, αναπτύσσονταν δαιδαλώδης νομοθεσία και δομές που «θωράκιζαν» την Ευρώπη από τις προσφυγικές ροές. Σε περιπτώσεις χωρών όπως η Γερμανία και η Σουηδία, όπου ακολουθήθηκε μια πολιτική αύξησης των δημοσίων δαπανών με σκοπό την ενσωμάτωση των προσφύγων και των μεταναστών στην αγορά εργασίας, το αναπτυξιακό αντίκτυπο υπήρξε εντυπωσιακό, κάτι που αποτυπώθηκε και στο ΑΕΠ τους. Στη σκιά της ανόδου ξενοφοβικών ρευμάτων, ωστόσο, η πολιτική αυτή –καρπός, εξάλλου, ενός πραγματισμού εκτάκτου ανάγκης παρά μιας ριζικής αλλαγής πλεύσης– φαίνεται να αναστρέφεται, με την επαναφορά περιοριστικών πολιτικών και αυστηρής δημοσιονομικής πειθαρχίας. Στη διάρκεια της βραχύβιας κεϊνσιανής «αναλαμπής», οι τομείς στους οποίους τα κράτη υποδοχής επένδυσαν προκειμένου να επιτευχθεί η ενσωμάτωση των προσφύγων περιλάμβαναν τη στέγαση, την παιδική φροντίδα, την παιδεία και ενεργητικές πολιτικές απασχόλησης: όχι τυχαία, οι ίδιοι στους οποίους σημειώθηκε η μεγαλύτερη αποεπένδυση τις τελευταίες δεκαετίες στο πλαίσιο της απορρύθμισης του κοινωνικού κράτους.

H ελληνική Πολιτεία ουδέποτε προσανατολίστηκε με σοβαρό τρόπο στη διασφάλιση των κατάλληλων συνθηκών για την αναπαραγωγή των γενεών, επαφιέμενη απλά στην οικογένεια για να αντισταθμίσει την απουσία μιας ολοκληρωμένης δημογραφικής πολιτικής. Εν μέσω κρίσης, η οικογένεια έχει επωμισθεί και πάλι το βάρος να αντισταθμίσει, ιδίοις μέσοις, την απίσχνανση του κοινωνικού κράτους και την αποδιάρθρωση του συστήματος ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης. Υστερα δε από έξι χρόνια πολιτικών λιτότητας, κινδυνεύει να εκθεμελιωθεί ακόμα κι αυτός ο ύστατος, εύθραυστος πυλώνας αναπαραγωγής στον οποίον βασίζονται τα εξαρτημένα μέλη της οικογένειας, ήτοι ο «υποχρεωτικός αλτρουισμός» των γυναικών. Εάν το δημογραφικό δεν ιδωθεί ως προϊόν της υποχώρησης του κοινωνικού κράτους, η Ελλάδα θα συνεχίσει να οδεύει προς μια σιωπηλή άνοιξη. Ο δυστοπικός μετασχηματισμός της χώρας σε μια φτωχή κι ερημωμένη επικράτεια με καθηλωμένη οικονομία και ισχνές παραγωγικές δυνάμεις μπορεί να αποτραπεί με την εφαρμογή ενός μακρόπνοου προγράμματος ανασυγκρότησης – συνυφασμένου, ωστόσο, με μια στοχευμένη επανεπένδυση στο κοινωνικό κράτος.

Γιώργος Καλπαδάκης (επισκέπτης ερευνητής στο Κέντρο Αναπτυξιακών Μελετών του Πανεπιστημίου Cambridge).

ΠΗΓΗ: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 10.07.2016

Τα μνημόνια χειρότερα από τη μετανάστευση του ’60

30 Μαΐου 2016

mnimoniaΣτα τέλη του 1960 ο πληθυσμός της χώρας ανερχόταν σε 8.300.399 και στα τέλη του 2014 σε 10.858.018, σημειώθηκε δηλαδή αύξησή του κατά 2.557.619. Η αύξηση αυτή προήλθε κατά 72% (1.843.000) από τη φυσική αύξηση (γεννήσεις μείον θάνατοι) και κατά 28% (714.500) από την καθαρή εισροή πληθυσμού (εισροή από μείον εκροή προς άλλα κράτη).

Ο ρόλος, όμως, των δύο αυτών παραγόντων ήταν διαφορετικός (θετικός ή αρνητικός) σε 5 περιόδους της 55ετίας. Τα σχετικά στοιχεία είναι από τη βάση δεδομένων της Στατιστικής Υπηρεσίας της Ε.Ε. (της Eurostat) και της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ) και δίνονται στον πίνακα.

Στο πρώτο μέρος του πίνακα δίνεται ο μέσος ετήσιος όρος των γεννήσεων, των θανάτων και της φυσικής μεταβολής (αύξησης ή μείωσης) του πληθυσμού την καθεμιά από τις 5 περιόδους, προκειμένου να είναι δυνατές οι συγκρίσεις, δεδομένου ότι οι περίοδοι αυτές είναι άνισες σε αριθμό ετών.

Στο δεύτερο μέρος δίνεται για την καθεμιά περίοδο η συνολική φυσική μεταβολή (στην 1η στήλη), το σύνολο των μεταναστευτικών ρευμάτων (στη 2η στήλη) και συνολική μεταβολή του πληθυσμού (3η στήλη που είναι το άθροισμα της 1ης και της 2ης).

ΠΙΝΑΚΑΣ

Μέσος ετήσιος όρος των γεννήσεων, των θανάτων και της φυσικής μεταβολής του πληθυσμού και το σύνολο της φυσικής μεταβολής, των μεταναστευτικών ρευμάτων και της μεταβολής του πληθυσμού σε πέντε περιόδους των ετών 1960 – 2014

grafima_147.jpg
Από το πρώτο μέρος του πίνακα φαίνεται ότι η συνεχής μείωση των γεννήσεων από τη μια περίοδο στην άλλη ανακόπηκε την 7ετία 2004-2010 χάρη στις γεννήσεις από αλλοδαπές για να επανέλθει τα έτη 2011-2014. Οι θάνατοι, λόγω γήρανσης του πληθυσμού, αυξάνονταν συνεχώς.

Αποτέλεσμα των εξελίξεων αυτών ήταν να σημειωθεί κάθετη μείωση της φυσικής αύξησης του πληθυσμού τη δεύτερη σε σύγκριση με την πρώτη περίοδο (ιδιαίτερα τη δεκαετία του ’80), φυσική μείωσή του την τρίτη, μικρή αύξησή του την τέταρτη και μεγάλη φυσική μείωσή του την τελευταία περίοδο.

Από το δεύτερο μέρος του πίνακα φαίνεται ότι η αύξηση του πληθυσμού την περίοδο:

1960-1974 οφείλεται αποκλειστικά στη μεγάλη φυσική αύξηση του πληθυσμού. Η αύξηση, όμως, αυτή αποδυναμώθηκε από τη μαζική μετανάστευση Ελλήνων εργατών κυρίως προς τη Δυτική Γερμανία.

1975-1997 οφείλεται τόσο στη φυσική αύξηση του πληθυσμού (πολύ, όμως, μειωμένη) όσο και (πολύ περισσότερο) στη μαζική εισροή πληθυσμού (επαναπατρισμός Ελλήνων μεταναστών τα πρώτα χρόνια και στη συνέχεια μεγάλη εισροή αλλοδαπών – κυρίως από την Αλβανία).

1998-2003 οφείλεται αποκλειστικά στην καθαρή εισροή μεταναστών (κυρίως αλλοδαπών), δεδομένου ότι, αντί για φυσική αύξηση, σημειώθηκε μικρή φυσική μείωση του πληθυσμού.

2004-2010 οφείλεται στη φυσική αύξηση του πληθυσμού (λόγω αύξησης των γεννήσεων για τον λόγο που προαναφέρθηκε) και πολύ περισσότερο στην καθαρή εισροή μεταναστών (βασικά αλλοδαπών)

Σε αντίθεση με τις τέσσερις προηγούμενες περιόδους, την τετραετία 2011-2014 είχαμε τόσο φυσική μείωση του πληθυσμού (λόγω σημαντικής υπεροχής των αυξημένων θανάτων έναντι των μειωμένων γεννήσεων) όσο και καθαρή εκροή πληθυσμού (κυρίως προσοντούχων Ελλήνων).

Τόσο η φυσική μείωση όσο η καθαρή εκροή πληθυσμού την περίοδο αυτή οφείλονται στην εκτόξευση της ανεργίας στα ύψη και τη δραστική περικοπή μισθών και συντάξεων εξαιτίας της εφαρμογής των μέτρων των Μνημονίων.

Εξαιτίας των δύο αυτών αρνητικών παραγόντων, για πρώτη φορά μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, σημειώθηκε μείωση του συνολικού μόνιμου πληθυσμού (Ελλήνων και αλλοδαπών) της χώρας.

Πρόκειται για ένα βαρύ πλήγμα στον πληθυσμό και μάλιστα βαρύτερο από εκείνο της μαζικής μετανάστευσης τη δεκαετία του ’60, δεδομένου ότι ενώ τη δεκαετία εκείνη σημειώθηκε μεγάλη φυσική αύξηση του πληθυσμού, την τετραετία 2011-14 σημειώθηκε φυσική μείωσή του και ενώ η μέση ετήσια εκροή πληθυσμού τη δεκαετία του ’60 ήταν 39.800, η αντίστοιχη εκροή την τετραετία 2011-14 ήταν 51.300. Το πλήγμα αυτό θα έχει πολύ δυσμενείς μακροχρόνιες επιπτώσεις.

Μανόλης Γ. Δρεττάκης – πρώην αντιπροέδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ

ΠΗΓΗ: ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

Η Γαλλία πρώτη σε γονιμότητα στην Ευρώπη – Στις τελευταίες θέσεις η Ελλάδα

15 Μαρτίου 2016

cebccf89cf81ceb1

Η Γαλλία παραμένει η πρωταθλήτρια Ευρώπης στη γονιμότητα το 2014. Με 2,01 παιδιά ανά γυναίκα, η Γαλλία ήταν πρώτη σε γονιμότητας ανάμεσα στις 28 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2014, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιεύθηκαν σήμερα, 15 Μάρτη, από την Ευρωπαϊκή Στατιστική Υπηρεσία, Eurostat. Είναι επίσης η μόνη χώρα με ποσοστό μεγαλύτερο από δύο παιδιά ανά γυναίκα μεταξύ όλων των χωρών. Το ποσοστό αυτό είναι χαμηλότερο από το επίπεδο αντικατάστασης του πληθυσμού στις ανεπτυγμένες χώρες (2,1), δηλαδή, ο μέσος αριθμός των γεννήσεων ανά γυναίκα που απαιτείται για την διατήρηση ενός σταθερού μεγέθους πληθυσμού, ελλείψει οποιασδήποτε μετανάστευσης.

«Τα καλά αποτελέσματα της Γαλλίας, αλλά και γενικότερα της βόρειας και βορειοδυτικής Ευρώπης, εξηγούνται από την οικογένεια και τις κοινωνικές πολιτικές που παραδοσιακά εφαρμόζονται πιο γενναιόδωρα από ό,τι στις χώρες της Μεσογείου και της Ανατολικής Ευρώπης», εξήγησε ο Gilles Pison, ερευνητής στο Διεθνές Ινστιτούτο Δημογραφικών Μελετών, στο Λονδίνο. Υψηλά ποσοστά γονιμότητας σημειώνουν επίσης χώρες όπως η Σουηδία (1,88) και το Ηνωμένο Βασίλειο (1,81). Σε αντίθεση, οι μεσογειακές χώρες σημειώνουν χαμηλά ποσοστά: η Πορτογαλία (1,23, αρνητικό ρεκόρ της ΕΕ), η Ελλάδα (1,30), η Ισπανία (1,32) και η Ιταλία (1,37) βρίσκονταν στις τελευταίες θέσεις της σχετικής κλίμακας για το 2014.

Πηγή: Le Monde (15.03.2016)

(La France toujours championne européenne de la fécondité en 2014)

Βλεπε επίσης: iefimerida.gr (16.03.2016)